Truyện ngụ ngôn Lừa và Ngựa nhắc nhở chúng ta rằng: Đừng ngoảnh mặt làm ngơ trước khó khăn của người đồng hành, vì gánh nặng của họ hôm nay có thể là định mệnh của bạn ngày mai.
Khởi đầu bất công
Ngày xửa ngày xưa, có một người chủ buôn nọ chuẩn bị lên đường cho một chuyến đi dài băng qua những con đường gập ghềnh và đầy nắng gió. Trước giờ xuất phát, ông ta tất bật sắp xếp hàng hóa. Những bao hàng to, nặng, cột chặt bằng dây thừng thô ráp, lần lượt được chất lên lưng con Lừa. Bao này chồng lên bao kia, nặng đến mức lưng nó trũng xuống, bốn chân run lên bần bật
Trong khi đó, con Ngựa thì chỉ phải mang một bộ yên cương rất nhẹ nhàng và đi lại thong dong với dáng vẻ đầy kiêu hãnh, như thể mình là kẻ quan trọng nhất trên con đường này.
Lời khẩn cầu và sự ích kỷ
Đoàn người lên đường. Mặt trời mỗi lúc một gắt, con đường bụi mù kéo dài tưởng chừng vô tận. Đi được nửa quãng đường, con Lừa cảm thấy sức cùng lực kiệt, đôi chân nó run rẩy, hơi thở hổn hển. Nó nhìn sang con Ngựa và khẩn khoản nài nỉ:
Anh Ngựa ơi, làm ơn giúp tôi một chút! Tôi mệt quá rồi, tôi cảm thấy mình sắp quỵ xuống mất. Nếu anh có thể mang giúp tôi dù chỉ là một phần nhỏ số hàng này thôi, tôi sẽ có thêm sức để đi tiếp đến nơi.
Ngựa nghe vậy, liếc mắt nhìn sang nhưng chẳng mảy may động lòng. Nó hất hàm, vênh mặt trả lời một cách ích kỷ:
Hừ! Việc của anh thì anh phải làm chứ. Đừng có mà hòng đẩy công việc sang cho tôi. Tôi là loài vật cao quý, không phải sinh ra để thồ những bao hàng nặng nề và bẩn thỉu như anh đâu!
Giới hạn cuối cùng và gục ngã
Lừa tội nghiệp chỉ biết cúi đầu, không nói thêm được lời nào nữa. Nó cố gắng lết thêm được vài bước chân, nhưng rồi bóng tối sụp xuống, nó ngã quỵ xuống đất và trút hơi thở cuối cùng ngay giữa đường.
Người chủ buôn dừng lại khi nhận ra con Lừa đã chết. Trước tình cảnh ấy, ông không còn sự lựa chọn nào khác ngoài việc dỡ tất cả số hàng từ trên lưng Lừa sang chất lên lưng Ngựa. Chưa dừng lại ở đó, để không lãng phí, ông còn lột cả bộ da của con Lừa và quấn lên trên đống hàng đó.
Gánh nặng và hối hận muộn màng
Khi tất cả đã xong, con Ngựa mới thực sự cảm nhận được gánh nặng khủng khiếp đang đè lên vai mình, xương cốt nó như muốn gãy ra. Trong nỗi đau đớn và hối hận, con Ngựa thở dài than thở:
Ôi, thật tội nghiệp cho tôi! Chỉ vì ích kỷ, không chịu giúp anh ấy một chút khi còn có thể… mà giờ đây ta phải gánh tất cả. Giá như lúc đó tôi biết sẻ chia, thì mọi chuyện đã không thành ra thế này.
Câu chuyện khép lại bằng một bài học giản dị mà sâu sắc:
Sự ích kỷ có thể khiến người ta tránh được khó khăn trước mắt, nhưng lại dẫn đến gánh nặng lớn hơn về sau
Xem thêm: